Haber / Zümre Deniz Denli
Mersin Şehirlerarası Otobüs Terminali MEŞOT Otogar Derneği Başkanı Übeyit Karayel, otogarda yaşanan sorunlara değinerek en büyük problemin, şoförlerin uzun saatler otobüs kullanmasına bağlı olarak meydana gelen ölümlü kazalar olduğunu söyledi. Karayel; adil rekabet ortamının olmamasını, artan maliyetleri, savaşın ekonomik sonuçlarını ve haksız kesilen trafik cezalarını eleştirdi.
“Bir gemiyi düşün; kaptan yok, rota yok, dalgalarla boğuşuyoruz”
Küresel sorunların kendilerine de yansıdığını ifade eden Dernek Başkanı Karayel, “Savaş yüzünden sektör olarak çok etkilendik. Sadece biz değil, tüm Türkiye İran-Amerika arasındaki bu savaştan olumsuz etkilendi. Mazotu 45 lira civarında alıyorduk, şimdi 85'i bile gördü. Devlet bir çözüm bulamayınca vatandaş kaosla baş başa kaldı. Örneğin buradan İstanbul'a git gel, hesap yaptığım zaman masrafı 100 bin lirayı buluyor bir otobüsün. Bir arabada 15 tane yolcu var, 100 bin lirayı karşılamaz bu. Oradan dolup gelse bile daha masrafını ya karşılayacak ya karşılamayacak. Mazotu, personeli, giriş çıkışı otoban masrafını düşünün artık. Bir gemiyi düşün, kaptan yok, rota yok, dalgalarla boğuşuyoruz, sahip çıkan yok” diyerek açıkladı.
Başta obilet uygulaması olmak üzere internet satışlarında kesilen yüksek komisyonların kendilerini olumsuz etkilediğini söyleyen Übeyit Karayel, “Sektörümüz obilete teslim olmuş durumda. Obilet yüzde 13 komisyon alıyor, firma sahibiyim, yüzde 7 alıyorum. Mesela 1 trilyonluk ciroda obilet 130 milyar alıyor, biz 70 milyar alıyoruz. Diğer uygulamalar da bu şekilde” dedi.
En acil konu, kazaları engelleyecek önlemler almak
Ölümlü kazaların en büyük sebebinin şoförlerin uzun saatler otobüs kullanması ve denetimlerin yetersiz olduğunu savunan Dernek Başkanı, bu konuda yetkililere sesini duyuramadıklarını belirterek, “Günde 3-4 tane otobüs kazası oluyor. Şoförlerin otobüs kullanma sürelerinin düzenlenmesi gerekiyor. Bu kadar kazalar oluyorsa bir sorun var demek ki ortada. Sistem, 5 saat kullandıktan sonra 5 saat uyuyacağı şekilde düzenlenmeli. O ikinci 5 saat uyumazsa kazaya evrilecek çünkü. Turizm araçları çoğu zaman kaza yapıyor çünkü denetim yok, tek şoför gidiyor, alıyor içeriye 30-40 yolcu, millet tatile gittiğini sanıyor, ölüme gittiğinin farkında değil” ifadelerini kullandı.
Türkiye genelinde şoförlerin yaş ortalamasının yüksek olduğunu vurgulayan Karayel, “9 saat direksiyon başında gitmesi mantıklı mı? Adamın gözleri açık ama uyumuş. İki sene evvel Polatlı'da 11 kişinin yaşamını yitirdiği kazada şoför uykuya dalıp bariyerdeki üst geçide çarptı, araba ikiye bölündü, biz bunu nasıl engelleyebiliriz? Geçen günkü İzmir otobanındaki kaza, hepsi uykusuzluk. Bakın gözleri açık ama beyni uyuyor. Çoğu insan bu yüzden kaza yapıyor. Şoförlerin yaş ortalaması 50 yaş civarında, daha çok dinlenmesi lazım” şeklinde konuştu.
Cezalarda takograf ve radar kayıtları farklı
Radar cezalarının doğru kesilmediğini iddia eden Übeyit Karayel, “Ticari kamyon, tır ve otobüs gibi araçlarda sürücünün sürüş ve dinlenme sürelerini, aracın hızını ve kat ettiği mesafeyi kaydeden elektronik bir cihaz olan takografa bakıyorsun, örneğin araç 95 kilometre hızla geçmiş, kanuni hakkı. Radara bakıyorsun, 102 kilometre görünüyor. Bunu da ispat edemiyorsun, Türkiye'de çoğu insan bu konuda mağdur, sadece otobüs şoförleri değil” dedi.