Törenin açılışında, öğrencilerin oluşturduğu koro, Türkiye ve Macaristan milli marşlarını okudu. Konuşmaların ardından Türkiye Maarif Vakfı tanıtım videosu izlendi, okul öğrencileri tarafından halk dansları sergilendi, ayrıca öğrenciler tarafından Türkçe ve Macarca şarkılar söylendi.

Daha sonra Macaristan Maarif Okulları yeni binasının açılışı, TBMM Başkanı Kurtulmuş ve Macaristan Ulusal Meclisi Başkanı Köver ile milletvekilleri tarafından kurdele kesilerek yapıldı.

"Aslında Macarlar ve Türkler birbirlerinin amca çocuklarıdır"

TBMM Başkanı Kurtulmuş, törende yaptığı konuşmada, okulun hayırlı olmasını dileyerek, yapımında emeği geçenlerle açılmasında her türlü kolaylığı gösteren Macar hükümet ve devlet yetkililerine teşekkür etti.

Türkiye ve Macaristan’ın tarih boyunca çok önemli kökleri ve benzerlikleri olan, aynı soydan gelen iki millet olduğunu ifade eden Kurtulmuş, "Aslında Macarlar ve Türkler birbirlerinin amca çocuklarıdır. Dolayısıyla aynı milletin iki farklı kolunun bugün iki ayrı devlet olarak temsil edildiği halkların bir yerde birleşmesinin de ifadesi olan bu güzel eğitim yuvasının açılışı bizim için de bir iftihar vesilesidir" diye konuştu.

Maarif Vakfı’nın, 70 bine yakın öğrencisi olan ve Asya’da, Afrika’da, Balkanlar’da, Kafkaslar’da ve dünyanın dört bir yanında dünya çocuklarının eğitimine katkı sunan önemli bir kültürel diplomasi kuruluşu olduğunu dile getiren Kurtulmuş, konuşmasını şu şekilde sürdürdü:

"Böyle bir kuruluşun dost ve kardeş Macaristan’da Macar milletinin çocuklarına hizmet ediyor olmasından da iftihar ediyoruz. Macaristan’da Türkiye’nin diğer kültürel diplomasi kurumlarının faaliyetlerinin önemli olduğunu ifade etmek isterim. Yunus Emre Enstitümüz bunlardan biridir. İnşallah en kısa zamanda şu andaki tarihi binasındaki restorasyonu tamamlayarak Türk dili ve kültürünün Macar halkına da yayılması ve öğretilmesi konusunda önemli hizmetleri gerçekleştirecektir. Bir başka kültürel diploması kuruluşumuz ise Yurtdışı Türkler ve Akraba Topluluklar Başkanlığımızdır. Macar gençlerinin eğitimini desteklemek amacıyla burslar veriyor ve böylece çok sayıda Macar gencinin Türk üniversitelerinde eğitim görmesine katkıda bulunuyor. Biz bu kültürel diplomasi kurumlarımız vasıtasıyla Macaristan’da da hizmetlerimizi artıracağız. Bu okulun da Türk-Macar dostluğunun alametifarikası olan Macar gençlerinin güçlü eğitim almalarına vesile olan önemli bir kuruluş olacağına canıyürekten inanıyorum."

TBMM Başkanı Kurtulmuş, Türkiye ile Macaristan’ın çok az ülkenin arasında var olan dostane, yakın ve samimi ilişkilere sahip olduğunu ve her alanda bu ilişkileri güçlendirdiklerini belirterek, hükümetler arasında var olan ilişkileri parlamentolar arasında da artırarak sürdüreceklerini söyledi.

Türk Devletleri Teşkilatı’nın Anadolu’daki merkezinin Türkiye, Avrupa’daki merkezinin ise Macaristan olduğuna dikkati çeken Kurtulmuş, "Orta Asya’dan Kafkaslar’a, Türkiye’ye, Balkanlar’a ve Avrupa’ya kadar uzanan bu coğrafyada yaklaşık 300 milyon nüfusa ve dünyanın, Asya ile Avrupa arasında en stratejik konumuna sahip olan Türk Devletleri Teşkilatı, öyle inanıyorum ki özellikle dengelerin tamamen bozulduğu günümüz dünyasında barışın, istikrarın, dostluğun ve gelişmenin önemli merkezlerinden birisi olacaktır. Macaristan, bu açıdan baktığınızda 300 milyonluk Türk Devletler Teşkilatı’nın uç karakoludur, uç merkezidir, kültürel ve siyasi merkezidir. Bu bakımdan Macaristan ile hem Türkiye’nin hem de Türk devletlerinin dostluğuna çok özel bir önem verdiğimizi ifade etmek isterim" ifadelerini kullandı.

Kurtulmuş, Macaristan’ın gerek Avrupa Birliği Dönem Başkanlığı sırasında gerekse ondan önceki süreçlerde Türkiye’ye her platformda destek verdiğini ve en fazla çifte standarda muhatap kaldığı AB süreçlerinde de Türkiye’nin yanında yer aldığını belirtti.

"O kapı açılmadan Orta Doğu’ya barış gelmeyecektir"

Dünyanın gerilimlerin, çatışmaların, büyük mücadelelerin, bölgesel ve küresel savaşların hükümran olduğu bir döneme girdiğini söyleyen Kurtulmuş, "Gücü elinde bulunduranların dünyada kuralı da kendi başlarına koymaya çalıştığı bir dönemden geçiyoruz. Öyle olduğu için de dünyanın her yerinde bu çatışmalar ne yazık ki eksik olmuyor" dedi.

Ukrayna-Rusya arasındaki savaşın bölgedeki en önemli çatışma alanlarından biri olduğunu belirten Kurtulmuş, bu savaşta yüzbinlerce insanın kaybedildiğine, şehirlerin yerle bir olduğuna, her iki ülkenin de milyarlarca dolarla ifade edilebilecek büyük bir maddi kayba uğradığına işaret etti.

Türkiye’nin başından itibaren Rusya ile Ukrayna arasındaki çatışmaların bir an evvel sonlandırılmasını, adil ve kararlı bir barışın temin edilebilmesini hem bölge dengeleri hem küresel dengeler bakımından çok önemli gördüğünü vurgulayan Kurtulmuş, "Bunun için iki ülke arasındaki tarafsız arabuluculuk rolümüzle belli bir noktaya geldik, anlaşma da neredeyse paraf edildi. Nihai anlaşma yapılacakken 2022 yılının Mart ayında maalesef bazı ülkeler istemediği için savaş bugüne kadar uzadı. Şimdi ümidimiz Ukrayna-Rusya arasında kalıcı adil bir barışın temin edilmesi ve Avrupa kıtasının üstünde dolaşan bu kara bulutların en kısa süre içerisinde dağıtılmasıdır" ifadelerini kullandı.

İsrail’in Filistin üzerindeki saldırgan, tahakkümcü tavrının ve yaklaşık 70 bin masum insanın ölümüyle neticelenen soykırımın bir an evvel nihayete erdirilmesi gerektiğini vurgulayan Kurtulmuş, "Bir an evvel adil ve kalıcı bir barışın sağlanarak Filistinlilerin kendilerine ait olan topraklara sahip çıkmasının da hem Orta Doğu barışı için hem dünya barışı için en önemli adım olacağına inanıyoruz" dedi.

Türkiye olarak her platformda masum ve mazlum Filistin halkının temsilcisi olmaya devam edeceklerini bildiren Kurtulmuş, "1967 öncesi sınırlarda tam manasıyla egemen, toprak bütünlüğü olan bir Filistin devletinin kurulması Orta Doğu barışının kapısıdır. O kapı açılmadan Orta Doğu’ya barış gelmeyecektir. Onun için Filistin’in masum halkının haklarını ve Filistin devletinin egemenlik haklarını sonuna kadar savunmak da bizim hem kardeşlik vazifemiz hem de insanlık vazifemizdir" diye konuştu.

"Her iki ülke de geçmişe değil, geleceğe doğru bakan ülkelerdir"

Türkiye ve Macaristan arasındaki ilişkilerin artarak devam etmesini sağlayacaklarını kaydeden Kurtulmuş, iki ülkenin sahip olduğu ortak değerlere ilişkin örnekler verdi.

Budapeşte’deki Gülbaba Türbesi’nin sadece tarihi bir ziyaretgah olmadığını ifade eden Kurtulmuş, Gülbaba’nın Macaristan’da yaydığı dostluk, kardeşlik, barış ve insanlık ikliminin Macaristan topraklarında ve bu geniş coğrafyada egemen olması temennisinde bulundu.

Tekkenin her zaman insanlık değerlerini hatırlatan büyük abidevi bir eser olarak Budapeşte’deki yerini kıyamete kadar korumasını dileyen Kurtulmuş, Galiçya Şehitliği, Estergon ve Vişegrad’daki Osmanlı’nın ayak izlerinin sadece tarihte gerçekleşen olayları hatırlatmadığını, aynı zamanda bugünün Türk ve Macar dostluğunu da en güzel şekilde ortaya koyduğunu anlattı.

Macaristan’da yerleşik Türk halkıyla Anadolu kıtasında yerleşik Türk halkı arasında çok kuvvetli benzerlikler bulunduğuna dikkati çeken Kurtulmuş, sözlerini şu şekilde sürdürdü:

"Her şeyden evvel aile değerlerine son derece bağlı iki millet olduğumuzu ifade etmek isterim. Aynı şekilde inançlarına, geleneklerine, geleneksel değerlerine de sonuna kadar sahip çıkan, onları da yaşatmak için gayret sarf eden iki millet olduğumuzun altını çizmek isterim. Her iki ülke de geçmişe doğru değil, geleceğe doğru bakan ülkelerdir. Her iki halk da kökü mazide olan ati kavramına göre hareket eden, yani geçmişten aldıkları sağlam değerlerle geleceğe doğru güçlü bir şekilde hareket etmek için mücadele eden milletlerdir. Ümit ediyorum, tarih, tarih boyunca getirdiğimiz, biriktirdiğimiz bu kültürel zenginlik bize ileride de çok büyük destek olacak, Türkiye ve Macaristan el ele, gönül gönüle daha güçlü yarınlar için birlikte hareket edecektir."

Kurtulmuş, açılışı yapılan Maarif Okulu’nun güzel bir eğitim yuvası olmasını temenni etti, emeği geçenlere teşekkür etti.

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Türk Devletleri Teşkilatı Gayriresmi Zirvesi dolayısıyla bulunduğu Macaristan’da temaslarına devam ediyor. Cumhurbaşkanı Erdoğan, başkent Budapeşte’de bulunan Macaristan Devlet Opera Binası’nda Başbakan Viktor Orban ile birlikte kültürel programa katıldı. Programda, Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın eşi Emine Erdoğan da yer aldı.

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Türk Devletleri Teşkilatı (TDT) Gayriresmi Zirvesi çerçevesinde bulunduğu Macaristan’ın başkenti Budapeşte’de ikili temaslarda bulunuyor. Cumhurbaşkanı Erdoğan, Başbakanlık Ofisi olarak kullanılan Karmelita Manastırı’nda Macaristan Başbakanı Viktor Orban ile bir araya geldi.

Orban’ın TDT ülkelerinin devlet başkanları onuruna verdiği resmi öğle yemeğinin ardından yapılan görüşme, basına kapalı olarak gerçekleştirildi.

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Macaristan’ın başkenti Budapeşte’de düzenlenen Türk Devletleri Teşkilatı Gayriresmi Zirvesi’ne katıldı. Cumhurbaşkanı Erdoğan, zirvenin ardından Macaristan Başbakanı Viktor Orban, Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev, Özbekistan Cumhurbaşkanı Şevket Mirziyoyev, Kazakistan Cumhurbaşkanı Kasım Cömert Tokayev ve Kırgızistan Cumhurbaşkanı Sadr Caparov ile birlikte Macaristan Başbakanlık Ofisi’nin olduğu Karmelita Manastırı’nda Budapeşte manzarasında hatıra fotoğrafı çektirdi.

Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev, Budapeşte’deki Türk Devletleri Teşkilatı (TDT) Devlet Başkanları Gayriresmi Zirvesi’nde kouştu. Azerbaycan’ın TDT üyesi ülkelere toplamda 20 milyar ABD dolarından fazla yatırım yaptığını hatırlatan Aliyev, "Bu yıl Türk Yatırım Fonu’nun resmi olarak faaliyete başlaması öngörülmektedir. Türk devletleriyle ulaştırma alanındaki iş birliğimiz güçlenmekte olup, son yıllarda Azerbaycan’da ulaştırma altyapısına, karayollarına, demiryolu hatlarına, deniz limanına, gemi inşa tersanesine ve hava taşımacılığına büyük miktarda yatırımlar yapılmıştır. Sonuçta açık denizlere çıkışı olmasa da Azerbaycan, Avrasya’nın ulaşım ve lojistik merkezlerinden birine dönüşmüştür. Türkiye ve Orta Asya devletlerinin Azerbaycan üzerinden geçen transit taşımalarının hacmi 2024 yılında 11 milyon ton olmuştur. Komşu ülkelerle yeni iş birliği formatları oluşturduk, ortak işletmeler kurduk. Orta Koridor’un bir parçası olan Bakü-Tiflis-Kars demiryolunun taşıma kapasitesi geçen yıl Azerbaycan’ın finansmanıyla 5 milyon tona çıkarılmıştır. Orta Koridor’un dijitalleştirilmesine büyük önem veriyoruz" dedi.

"Bakü Gemi İnşa Tersanesi’nde 10 yeni gemi inşa ediliyor"

Hazar Denizi limanları arasında ulaştırma operasyonlarını ve ticareti kolaylaştırmayı hedefleyen Birleşik Dijital Platformu oluşturulması projesi üzerinde çalışmaların devam ettiğini bildiren Aliyev, "Hazar Denizi’nde 50’den fazla ticaret gemisine sahip olan Azerbaycan, Türk devletleri için önemli transit hizmetleri sunmaktadır. Şu anda Bakü Gemi İnşa Tersanesi’nde 10 yeni gemi inşa ediliyor. Alyat Uluslararası Deniz Ticaret Limanı’nın yük elleçleme kapasitesi 15 milyon tondan 25 milyon tona ulaşacak. Azerbaycan’da 8 uluslararası havalimanı faaliyet göstermektedir. Azerbaycan’ın 9. havalimanı yakında hizmete açılacaktır. 9 uluslararası havalimanından 3’ü Azerbaycan’ın Ermeni işgalinden kurtarılmış topraklarında. Ayrıca 1,5 milyon ton yük kabul etme kapasitesine sahip bir kargo terminali inşa ediliyor" diye konuştu.

"COP29 büyük başarılara imza attı ve tarihe ‘Bakü Sıçrayışı’ olarak geçti"

Azerbaycan’da 2024 yılının Kasım ayında yaklaşık 200 ülkenin oy birliğiyle Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Konferansı (COP29) düzenlendiğini de hatırlatan Aliyev, "Hazırlık için sadece 11 aylık bir süre olmasına rağmen COP29’u üst düzey bir şekilde organize etmeyi başardık. 77 bin kayıtlı katılımcı, 197 ülkeyinin temsil edildiği konferansa 70 devlet ve hükümet başkanı katıldı. Azerbaycan, COP29’da küresel güney ile küresel kuzey arasında bir köprü kurmayı başardı ve Bakü’de küresel iklim gündemiyle ilgili ciddi kararlar alındı. En önemli başarı, gelişmekte olan ülkelere mali yardımın 100 milyar ABD dolarından 300 milyar ABD dolarına çıkarılmasını öngören yeni finansal hedef konusunda uzlaşma sağlanması. Bunun yanı sıra, 10 yıl boyunca üzerinde uzlaşılamayan karbon piyasalarının düzenlenmesi konusunda da fikir birliği sağlanmış, kayıp ve zarar fonu işler hale getirildi. COP29 büyük başarılara imza attı ve tarihe ‘Bakü Sıçrayışı’ olarak geçti. COP29 sırasında Azerbaycan, Kazakistan ve Özbekistan devlet başkanları tarafından yeşil enerjinin geliştirilmesi ve iletimi alanında stratejik ortaklık anlaşması imzalandı ve bu anlaşma, ülkelerimizde üretilen yeşil enerjinin Hazar-Karadeniz güzergahı üzerinden dünya pazarlarına ihracı için geniş olanaklar oluşturuldu" dedi.

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Macaristan’ın başkenti Budapeşte’de düzenlenen Türk Devletleri Teşkilatı Gayriresmi Zirvesi’nde konuştu. "Doğu ve Batı’nın buluşma noktası" temasıyla gerçekleştirilen zirvede yaptığı konuşmada Erdoğan, zirveye ev sahipliği için Macaristan Başbakanı Viktor Orban’a, Türk Devletleri Teşkilatı’nın (TDT) dönem başkanlığı vesilesiyle de Kırgızistan Cumhurbaşkanı Sadır Caparov’a teşekkür etti. Macaristan’ın tarihinde ilk defa ev sahipliği yaptığı zirvedeki konuşmasında Erdoğan, "Teşkilatımızın bir zirvesini ilk defa bir gözlemci ülkede tertiplememiz Macaristan’a verdiğimiz önemin en açık göstergesidir. Türk devletleri olarak bizler tarihin ve medeniyetin kesişim noktasında Doğu’nun bilgeliği ile Batı’nın dinamizmini birleştiren köklü bir mirasın taşıyıcılarıyız. Teşkilatımızın Doğu ve Batı’yı buluşturan bu stratejik bağlantının asli mimarlarından biri olacağına yürekten inanıyorum. Temsilcilik Ofisi ile Kuraklığın Önlenmesi Enstitüsü’ne ev sahipliği yapan Macaristan’ın teşkilatımız ile Avrupa kuruluşları arasındaki ilişkilerin güçlendirilmesine katkı sağlayan rolüne büyük önem atfediyoruz. Macaristan Temsilcilik Ofisimizin İcra Direktörlüğüne de Macaristan’ın eski İstanbul Başkonsolosu Balaş Hendrih’in atanmasının ofisin etkinliğini artıracağı kanaatindeyiz. Bu vesileyle Macaristan’ın kültürel işbirliğimizin nişanesi Türksoy’a gözlemci üye olarak katılımını teşvik ettiğimizi ifade etmek istiyorum" dedi.

Erdoğan, "Teşkilat olarak nice zorluğun, önyargının, engelin üstesinden geldik. Geriye doğru baktığımızda bugün parmakla gösterilen bir seviyedeyiz. Elbette önümüzde daha gidilecek çok mesafe var. Ama siz kardeşlerimle hedefe varacağımızdan hiçbir şüphe duymuyorum. İdare, personel ve bütçe başlıklarında sekreteryamızın ilave imkanlarla mücehhez kılınması, teşkilatımızı çok daha etkin hale getirecektir. İlk aşamada sekreteryamızın bütçesinin iki katına çıkarılmasının faydalı ve gerekli olduğu kanaatindeyiz" diye konuştu.

"21 Mart’ın bundan böyle Türk Devletleri Teşkilatı Nevruz anma ve kutlama günü olarak ilan edilmesinden memnuniyet duyacağız"

Konuşmasında Erdoğan, "Geçtiğimiz aylarda kutladığımız Nevruz Bayramı, bin yılı aşan ortak kültür ve tarihimizin, kader ve gönül birliğimizin en önemli kültürel mirasıdır. 21 Mart’ın bundan böyle Türk Devletleri Teşkilatı Nevruz anma ve kutlama günü olarak ilan edilmesinden memnuniyet duyacağız. Keza Semerkand’da bu yıl düzenlenecek olan UNESCO 43. Genel Konferansı’nda 15 Aralık gününün Dünya Türk Dili Günü olarak ilan edilmesinin çok anlamlı olacağını düşünüyoruz. Bu doğrultuda yürütülen çalışmaların konferans tarihine kadar neticelenmesini temenni ediyorum" ifadelerini kullandı.

Erdoğan, "Özbek kardeşlerimize başarıyla icra edeceklerine samimiyetle inandığım genel konferansta şimdiden üstün muvaffakiyetler diliyorum. Bu vesileyle Özbekistan’ın Türk Kültür ve Miras Vakfı’na üye olarak kabul edilmesinden büyük memnuniyet duyuyoruz" dedi.

Orta Koridor’un Doğu ve Batı arasında güvenli ve kesintisiz bir ulaşım hattını teşkil ettiğini ifade eden Erdoğan, "Orta Koridor, stratejik bir güzergah olarak öne çıkıyor. Orta Koridor’un başarısı için teşkilat bünyesinde iş birliğine büyük önem veriyor, üye devletlerin desteğini bekliyoruz" dedi.

"KKTC’nin bulunmadığı bir Türk dünyası aile fotoğrafının her zaman eksik kalacağını düşünüyoruz"

Türk devletlerinin Kıbrıs Türk halkıyla dayanışma göstermesinin önemine dikkat çeken Erdoğan, "Geçmişte Kıbrıs’ta, Karabağ’da, Bosna’da, bugün de Gazze’de yaşanan trajediler bizlere sınırlarımızın ötesini de düşünmemiz gerektiğini hatırlatıyor. Sesimizi duyuracağımız her vesile, bizlere insanlığın ihtiyaç duyduğu adil düzen, hakça paylaşım ve hukuk temelli sistem arayışlarına cevap verecektir. Kardeşlik hukukumuzun gereği olarak birbirimizi kollarken aramızdaki dayanışmayı çok daha görünür kılmamız gerekiyor. Aile meclisimizin Türk dünyasının ayrılmaz parçası olan Kıbrıs Türk halkıyla dayanışmasını artırmasının önemini vurgulamak istiyorum. Türk dünyasının doğru bildiği yoldan şaşmadan, gönülden bağlı olduğu Kıbrıs Türklerinin hak, özgürlük ve adalet mücadelesine çok daha fazla omuz vermesini bekliyoruz. Bu minvalde Aksakallar Konseyimizin mayıs ayı başında Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’nde gerçekleştirdiği toplantıyı çok anlamlı bulduğumu ifade etmek istiyorum. Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’nin bulunmadığı bir Türk dünyası aile fotoğrafının her zaman eksik kalacağını düşünüyoruz. Bu nedenle bugünkü zirvede Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’nin Türk Akademisi’ne gözlemci üyeliğine ilişkin aldığımız kararı çok önemli bir ilave adım olarak görüyoruz. İnşallah uzak olmayan bir gelecekte Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’ni teşkilatımıza tam üye olarak kabul edeceğimiz günleri hep birlikte görmeyi ümit ediyorum" ifadelerini kullandı.

"Aliyev’in bölgeye barışı getiren lider olarak tarihe geçeceğinden eminim"

Kafkaslar’daki gelişmeleri yakından takip ettiklerini ifade eden Erdoğan, "Can Azerbaycan’ın Ermenistan’la barış anlaşması üzerinde mutabık kalmasından memnunuz. İki ülke arasında kalıcı barış tesis edilebildiği takdirde bu durum şüphesiz Türk dünyamız için birçok fırsatı da beraberinde getirecektir. Bu noktada muzaffer Cumhurbaşkanı aziz kardeşim Aliyev’in bölgeye barışı getiren lider olarak tarihe geçeceğinden eminim" dedi.

"Gazze’de sivil halk adeta cehennemi yaşıyor"

Erdoğan, "Modern zamanların en şiddetli insani felaketinin yaşandığı Gazze’de sivil halk adeta cehennemi yaşıyor. Birleşmiş Milletler, yaptığı bir açıklamayla şayet yardım ulaşmazsa 14 bin bebeğin ölebileceğine dair vahim bir uyarıda bulundu. Türk dünyası olarak ateşkesin tesisi, insani yardımların kesintisiz sevkiyatı, Gazze’nin yeniden imarı ile adil ve kalıcı bir barış sürecinin başlatılması yönündeki çabalara katkımız önemlidir. Bölgemizdeki istikrar ve sükunet arayışları çerçevesinde İsrail’in sınır tanımayan yayılmacılığına karşı durulması ve Filistin’in yanı sıra Lübnan ve Suriye’nin toprak bütünlüğünün desteklenmesi gerekiyor" dedi.

"(Rusya-Ukrayna) Kapsamlı ateşkese ve adil bir barışa ulaşılması yönünde her iki ülkeyle yoğun temaslarımızı sürdüreceğiz"

Ukrayna’daki savaşa da değinen Erdoğan, "Güvenliğimize yönelik sınamaların en önemlilerinden biri olan Rusya-Ukrayna savaşının küresel etkilerini hepimiz derinden hissediyoruz. Taraflar, 2022 yılından bu yana ilk kez geçtiğimiz günlerde yeniden İstanbul’da bir araya geldi. Kapsamlı ateşkese ve adil bir barışa ulaşılması yönünde her iki ülkeyle yoğun temaslarımızı sürdüreceğiz" dedi.

Erdoğan, "Keza, 14 yıl süren ihtilafın ardından Suriye’nin istikrara kavuşmasına yönelik yoğun çalışmalarımız devam ediyor. Bu fırsatın etkin ve doğru bir şekilde kullanılması sadece Suriye’de değil, bölge ve ötesinde istikrarın sağlanması açısından önemlidir" diye konuştu.

Prof. Dr. Aziz Sancar’a Ali Şir Nevai Uluslararası Ödülü

Erdoğan, "Türk Dünyası Kültür Elçisi, Nobel Ödüllü Bilim İnsanımız Prof. Dr. Aziz Sancar’ı bugün özellikle aramızda görmekten memnuniyet duyuyorum. Kendisine Bişkek Zirvesi’nde almış olduğumuz kararla Türk dünyasında bilimsel çalışmalara üstün katkılarından dolayı Ali Şir Nevai Uluslararası Ödülü’nü birazdan takdim edeceğiz. İstikbalimizin teminatı olan gençlerimizin Sayın Sancar’ın izinden giderek bilimde, teknolojide ve diğer alanlarda Türk milletine daha nice başarılar yaşatacaklarını düşünüyoruz" dedi.

Zirvedeki konuşmasında Erdoğan, "Bu düşüncelerle zirve kapsamında bugün imzalayacağımız Budapeşte Deklarasyonu ve alacağımız kararların Türk dünyası başta olmak üzere tüm kardeş ve dost ülkelere hayırlı olmasını temenni ediyorum. Türk dünyası olarak tam bir dayanışma içinde karşılıklı saygı ve kardeşlik içinde geleceğe hep beraber yürüyeceğimize inanıyorum. Rabbim yol arkadaşlığımızı ve muhabbetimizi daim eylesin" diye konuştu.

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Macaristan’ın başkenti Budapeşte’de düzenlenen Türk Devletleri Teşkilatı Gayriresmi Zirvesi’ne katılıyor. Cumhurbaşkanı Erdoğan, karşılama töreninin ardından Macaristan Başbakanı Viktor Orban, Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev, Özbekistan Cumhurbaşkanı Şevket Mirziyoyev, Kazakistan Cumhurbaşkanı Kasım Cömert Tokayev, Kırgızistan Cumhurbaşkanı Sadr Caparov ve TDT Genel Sekreteri Kubanıçbek Ömüraliyev ile birlikte aile fotoğrafı çektirdi.

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Türk Devletleri Teşkilatı (TDT) Devlet Başkanları Gayr-i resmi Zirvesi’ne katılmak üzere geldiği Macaristan’ın başkenti Budapeşte’deki yeni Rönesans dönemi kompleksi Varkert Bazar’da Macaristan Başbakanı Viktor Orban tarafından karşılandı. Cumhurbaşkanı Erdoğan ve Başbakan Orban daha sonra kameralara poz verdi. Erdoğan zirve öncesinde Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev ile kısa süre sohbet etti. Erdoğan ve Aliyev’e daha sonra Kazakistan Cumhurbaşkanı Kasım Cömert Tokayev de eşlik etti. Üç liderin görüşmesi samimi havada gerçekleşti.

Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev, Türk Devletleri Teşkilatı (TDT) Devlet Başkanları Gayriresmi Zirvesi’ne katılmak üzere Macaristan’ın başkenti Budapeşte’ye dün gelmişti. Bugün ise zirveye katılmak zere Varkert Bazar’a gelen Cumhurbaşkanı Aliyev Macaristan Başbakanı Viktor Orban tarafından karşılandı. Zirvenin yaklaşık 2 saat sürmesi ve ardından imza ve ödül törenine geçilmesi bekleniyor.

Türk Devletleri Teşkilatı

Orta Asya ve Avrasya’da siyasi ve ekonomik açıdan giderek daha fazla önem kazanan bir uluslararası kuruluş haline gelen TDT, ülkeler arasındaki iş birliğini güçlendirmeyi hedefliyor. Türkiye, Azerbaycan, Kazakistan, Kırgızistan ve Özbekistan’ın üyesi olduğu teşkilatta 2018’den bu yana Macaristan, 2021’den bu yana Türkmenistan, 2022’den bu yana Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti "gözlemci ülke" statüsünde yer alıyor.

Macaristan’ın Türk devletleriyle ilişkileri güçleniyor

Macaristan’ın zirveye ev sahipliği yapması, teşkilatın tarihinde gözlemci statüsündeki bir ülkenin bu görevi üstlenmesi açısından bir ilki oluşturuyor. Macaristan basınında yer alan haberlerde, bu durum Macaristan’ın Türk devletleriyle olan stratejik ilişkilerinin güçlenmesiyle ilişkilendiriliyor.

Haberlerde ayrıca, Ukrayna’daki savaş nedeniyle Çin’den Avrupa’ya demiryolu kanalıyla uzanan ticaret rotasının artık Rusya, Belarus ve Polonya’dan güneye kaydığını ve bu durumun Türk devletlerinin stratejik konumunu güçlendirdiğine dikkat çekiliyor.

Macar şirketleri MVM ve Mol Group’un Azerbaycan’daki güçlü varlıkları, Macar petrol şirketi Mol tarafından Kazakistan’da gerçekleştirilen petrol ve doğal gaz çıkarma operasyonları, Macaristan’ın en büyük ticari bankası OTP Group’un Özbekistan’daki en büyük bankalardan birini satın alması ve çeşitli alanlardaki bölgesel iş birliği projeleri, Macaristan’ın Türk devletleriyle olan güçlü ilişkilerinin göstergesi olarak görülüyor.

Macaristan Başbakanı Viktor Orban da dün Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev ile gerçekleştirdiği görüşmede, Macaristan’daki enerji fiyatlarının yüksek olmamasının, Azerbaycan doğal gazı sayesinde mümkün olduğunu söyledi. Orban, Türk devletlerinin olmaması durumunun Macaristan vatandaşlarının enerjiye 2 veya 3 daha fazla fatura ödeyeceklerini ifade etti.

Macaristan’ın başkenti Budapeşte’de temaslarını sürdüren Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, Türk Devletleri Teşkilatı (TDT) Gayriresmi Dışişleri Bakanları Konseyi Toplantısı’na katıldı. Toplantıda konuşan Bakan Fidan, "Aile meclisimiz Türk Devletleri Teşkilatı’nın (TDT) Gayriresmi Budapeşte Zirvesi vesilesiyle sizlerle bir araya gelmekten memnuniyet duyuyorum" diyerek sözlerine başladı. Zirvenin ilk kez bir gözlemci üyenin ev sahipliğinde gerçekleştirilmesinden memnuniyet duyduğunu kaydeden Bakan Fidan, "Uluslararası sistemin barış, istikrar ve adalet üretemediği bir dönemde Türk Dünyası olarak iş birliğimizi bölgesel sahiplenme anlayışıyla her geçen gün geliştiriyoruz. Bu yönde adımlar atarken, büyük Türk Dünyası’nın birer parçası olduğumuzu daima hatırda tutmamız ve bu bilinçle hareket etmemiz gerekiyor. Bu yaklaşım doğrultusunda Kıbrıs Türkü kardeşlerimizin onlarca yıldır maruz bırakıldıkları haksız ve insanlık dışı izolasyonlar karşısında kendileriyle dayanışma içinde hareket etmemizin ortak sorumluluğumuz olduğuna inanıyoruz" ifadelerini kullandı.

"KKTC, aile meclisimizin ayrılmaz bir parçasıdır"

11 Kasım 2022’de gerçekleştirilen 9. Türk Devletleri Teşkilatı Semerkant Zirvesi’nde teşkilata gözlemci üye olarak kabul edilen KKTC’nin aile meclisinin ayrılmaz bir parçası olduğunu kaydeden Bakan Fidan, "Karabağ konusunda diğer TDT ülkeleriyle birlikte her zaman olduğu gibi en güçlü şekilde can Azerbaycan’ın yanında durmaya devam edeceğiz. Önemle takip ettiğimiz bir diğer konu olan Filistin’de sivil halka karşı açlığın silah olarak kullanılması ve Filistinlilerin tehcirle tehdit edilmesi kabul edilemez. Bölgesel barış ve güvenliğin tesisi için uluslararası toplumun İsrail’e karşı etkili ve kararlı adımlar atması önem taşımaktadır. Suriye yönetiminin bölgesel ve uluslararası aktörlerle angajmanı ve yaptırımların kaldırılması yolunda ülkemizin de yoğun diplomatik girişimleri sonucunda somut neticeler elde ettik. Bu dönemde Suriye’nin TDT üye ülkelerince desteklenmesi ayrı bir önem taşımaktadır" dedi.

Konuşmasında Rusya-Ukrayna savaşına da değinen Bakan Fidan, "Rusya-Ukrayna savaşında diplomatik çözüm yolunda bir dönüm noktasındayız. İstanbul’da gerçekleştirilen görüşmelerin, kapsamlı ateşkesin ve akabinde adil ve kalıcı barışın zeminini hazırlamasını ümit ediyoruz. Türk Dünyası’nı ilelebet payidar kılacak güçlü irade, bu masanın etrafındaki tüm dostlarımızda ziyadesiyle mevcuttur" dedi.

Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, resmi ziyaret kapsamında Macaristan’ın başkenti Budapeşte’ye geldi. Bakan Fidan, Türk Devletleri Teşkilatı (TDT) Dışişleri Bakanları Gayriresmi akşam yemeğine katıldı. Bakan Fidan, TDT Dışişleri Bakanları ile aile fotoğrafı çektirdi.

Macaristan Başbakanı Viktor Orban, Macaristan’ın başkenti Budapeşte’de gerçekleştirilen AB Parlamento Başkanları Konferansı’nda konuştu. Avrupa Parlamentosu Başkanı Roberta Metsola’nın da katıldığı toplantıdaki konuşmasında Orban, Avrupa Birliği’nin Ukrayna’daki savaş nedeniyle uyguladığı yaptırımların ters teptiğini, bunların AB’nin ekonomik rekabet gücünü zayıflattığını ve birlikteki bölünmeleri derinleştirdiğini söyledi. Avrupa’nın ucuz Rus enerjisi ve gelişmiş Alman teknolojisine dayanan ekonomik modelinin çöktüğünü savunan Orban, "Eski stratejiden vazgeçtik ama onun yerine hiçbir şey koymadık" dedi.

"Yaptırımlar ve Yeşil Mutabakat, Avrupa ekonomisini yok ediyor"

ABD’li ve Çinli şirketlerin Avrupa’dakilere nazaran enerjiyi üçte bir ya da dörtte bir fiyatına temin ettiğini vurgulayan Orban, "Yaptırımlar ve Yeşil Mutabakat, Avrupa ekonomisini yok ediyor" ifadelerini kullandı. Avrupa ekonomisinin rekabet etmek yerine geri çekildiğini ifade eden Orban, dünyanın 50 büyük teknoloji şirketinden sadece 4’ünün Avrupalı olduğuna dikkat çekti.

Rusya’ya diz çöktürme hedefinin başarısız olduğunu, yaptırımların amacına ulaşamadığını ve Rusya’nın Ukrayna’nın NATO’ya üyelik hedefine engel olduğunu ifade eden Orban, "Kimse itiraf etmeye cesaret edemiyor fakat biz bu savaşı kaybettik" dedi.

"Biz Avrupalılar ise halen savaşı sürdürüyor ve kazanabileceğimizi iddia ediyoruz"

ABD’lilerin bu durumu fark ettiğini ve artık müzakere ettiklerini vurgulayan Orban, "Biz Avrupalılar ise halen savaşı sürdürüyor ve kazanabileceğimizi iddia ediyoruz" ifadelerini kullandı. Avrupa’da bazı ülkelerin Ukrayna’nın savaşa devam edebilmesi için bu ülkeye daha fazla destek vermek istediğini vurgulayan Orban, "Biz farklı düşünüyoruz. Bize göre savaş ne kadar uzun sürerse o kadar fazla insan hayatını kaybedecek ve cephedeki durum daha da kötüleşecek" dedi.

Avrupa Komisyonu’nun Rus gazına olan bağımlılığı sıfıra indirme projesine de değinen Orban, bu önerinin Macar ekonomisini fiilen öldüreceğini söyledi. Orban, "Enerji fiyatlarının hane halkı ve işletmeler için iki katına çıktığını hayal edin. Macar aileleri, bunu karşılayamaz" dedi.

"Biz Avrupalılar ise bu değişime ayak uyduramadık"

Orban, Macarların barış istediğini ve yaptırım politikasından bir an önce kurtulmak istediklerini vurguladı. Dünyanın şu anda ulus devletlerin doğuşu ve Vestfalya Antlaşması ile mukayese edilebilecek bir dönüşüm sürecinde olduğunu ifade eden Orban, Batı dünyasının zihniyetinin değişmekte olduğunu ve Avrupa’nın da bu sürece yanıt vermesi gerektiğini kaydetti. Orban, Avrupa’nın bu sürece hazırlıksız yakalandığını vurgulayarak, "Sanki önümüzdeki on yılın sorunlarını, geride bıraktığımız on yılın cevaplarıyla çözmeye çalışıyoruz. Ama eskiden doğru olanlar, artık geçerli değil, dünya değişti. Biz Avrupalılar ise bu değişime ayak uyduramadık" dedi.

Avrupa’nın yeni bir stratejiye ve güçlü liderlere ihtiyacı olduğunu söyleyen Macar lider, bugün Avrupa’nın zengin ve zayıf olduğunu ve bunun mümkün olan en tehlikeli kombinasyon olduğunu ifade etti. Avrupa’nın karşı karşıya olduğu sorunlardan Brüksel’i sorumlu tutan ve ulusal parlamentolara giderek daha az hareket alanı bırakılıyor olmasından şikayet eden Orban, merkezileşmeye karşı çıkan ve ulus devlet prensibi çerçevesinde hareket etmeye çalışanların AB fonlarının çekilmesi tehdidiyle karşı karşıya kaldığını söyledi.