Haber / Berna Çakır
Yaz mevsimi, güneşli günleri, tatil planları ve açık havada geçirilen uzun saatlerle birçok kişi için yılın en keyifli dönemidir. Ancak artan hava sıcaklıkları yalnızca günlük yaşamımızı değil, beslenme alışkanlıklarımızı ve vücudumuzun ihtiyaçlarını da önemli ölçüde değiştirir.
Yaz mevsiminde beslenme tarzı hakkında önerilerde bulunan Diyetisyen Erhan Çokkeser, “Sıcak havalarda terleme ile birlikte su ve mineral kaybı artarken, iştah azalabilir, öğün saatleri düzensizleşebilir ve serinletici olduğu düşüncesiyle farkında olmadan yüksek kalorili yiyecek ve içeceklere yönelinebilir. Bu nedenle yaz aylarında beslenmeye biraz daha özen göstermek, hem enerjimizi korumak hem de sağlık sorunlarının önüne geçmek açısından büyük önem taşır” dedi.
Artan sıcaklıklarla birlikte sıvı ihtiyacı da artıyor
Yaz aylarında en sık karşılaşılan sorunlardan birinin yetersiz sıvı tüketimi olduğuna dikkat çeken Çokkeser, “Terleme yoluyla kaybedilen su yerine konulmadığında halsizlik, baş ağrısı, dikkat dağınıklığı ve performans düşüklüğü görülebilir. İleri düzey sıvı kaybı ise sıcak çarpması gibi ciddi sağlık sorunlarına yol açabilir.
Susamayı beklemeden gün içine yayılmış şekilde düzenli su tüketmek oldukça önemlidir. Özellikle açık havada çalışanlar, spor yapanlar, çocuklar ve yaşlı bireyler sıvı kaybı açısından daha dikkatli olmalıdır.
Su tüketimini desteklemek amacıyla ayran, uzman önerisi doğrultusunda sade maden suyu, şekersiz bitki çayları ve su oranı yüksek sebze-meyveler de günlük beslenmeye eklenebilir” ifadelerini kullandı.
İştah azalması öğün atlamaya dönüşmemeli
Sıcak havanın birçok kişide iştah azalmasına neden olduğu kaydeden Diyetisyen Çokkeser, “Bu durum doğal olmakla birlikte, uzun süre aç kalmak veya öğün atlamak gün içerisinde kan şekeri dalgalanmalarına neden olabilir. Yaz aylarında ağır ve yağlı yemekler yerine daha hafif, sindirimi kolay öğünler tercih edilmelidir. Izgara et, tavuk veya balık yanında bol salata, zeytinyağlı sebzeler ve yoğurt gibi hem daha rahat tüketilir hem de dengeli bir öğün oluşturur” şeklinde konuştu.
Meyve tüketirken porsiyon kontrolü unutulmamalı
Yaz mevsiminin; karpuz, kavun, kiraz, şeftali, kayısı, erik, üzüm ve incir gibi birbirinden lezzetli meyvelerin en bol olduğu dönem olduğunu anımsatan Çokkeser, “Meyveler vitamin, mineral, lif ve antioksidan açısından oldukça değerli besinlerdir. Ancak doğal şeker içerikleri nedeniyle ‘Sadece meyve yiyorum’ düşüncesiyle kontrolsüz miktarlarda tüketilmeleri gereğinden fazla enerji alımına neden olabilir. Özellikle karpuz gibi tek seferde fazla miktarda tüketilebilen meyvelerde porsiyon kontrolüne dikkat edilmesi faydalı olacaktır” dedi.
Soğuk içecekler masum görünebilir
Yaz aylarında serinlemek amacıyla gazlı içecekler, aromalı kahveler, hazır limonatalar ve şekerli soğuk içeceklerin tüketimi belirgin şekilde arttığına dikkat çeken Çokkeser, “Bu içecekler kısa süreli serinlik hissi sağlasa da yüksek miktarda ilave şeker içerebilir. Günlük alışkanlık haline geldiklerinde kilo artışı ve kan şekeri dengesinde bozulmalara katkı sağlayabilirler. Serinlemek için en doğru tercih yine sudur. Bunun yanında taze nane, limon dilimleri veya salatalık eklenmiş aromalandırılmış sular da güzel alternatifler olabilir” diye konuştu.
Besin güvenliği yazın daha da önemli
Artan hava sıcaklığının bireyleri olduğu kadar gıdaları da etkilediğine dikkat çeken Diyetisyen Erhan Çokkeser, “Özellikle süt ürünleri, et, tavuk, balık ve yumurta gibi kolay bozulabilen besinler sıcak ortamda uzun süre bekletildiğinde gıda zehirlenmesi riski artar. Pikniklerde, plajda veya uzun yolculuklarda soğuk zincirin korunmasına dikkat edilmeli; açıkta beklemiş yiyecekler tüketilmemelidir” dedi.
Tatil demek kontrolü tamamen bırakmak değildir
Yaz tatilleri, açık büfeler ve akşam geç saatlere uzayan sofraların beslenme düzenini değiştirebildiğini belirten Çokkeser, şunları söyledi:
“Elbette tatilin keyfi çıkarılmalıdır; ancak her öğünde aşırı tüketim yapmak yerine dengeyi korumaya çalışmak uzun vadede daha sağlıklı olacaktır. Bir öğünde fazla kaçırıldıysa bunu telafi etmek için ertesi gün aç kalmak yerine normal beslenme düzenine geri dönmek en doğru yaklaşımdır.
Hareket etmek için yaz güzel bir fırsat
Yaz ayları yürüyüş yapmak, yüzmek, bisiklete binmek ve açık havada daha aktif olmak için güzel bir fırsattır. Ancak egzersizlerin güneşin en yoğun olduğu saatler yerine sabah erken veya akşam serinliğinde yapılması hem performans hem de sağlık açısından daha güvenlidir.
Yaz mevsimi, doğru beslenme alışkanlıklarıyla sağlığımızı desteklemek için önemli bir fırsattır. Düzenli su tüketimi, dengeli öğünler, porsiyon kontrolü, mevsim sebze ve meyvelerinden bilinçli şekilde faydalanmak ve besin güvenliğine dikkat etmek yazı daha enerjik ve sağlıklı geçirmenin temel anahtarlarıdır.
Unutmayalım; yaz aylarında amaç daha az yemek değil, vücudun değişen ihtiyaçlarına uygun ve bilinçli beslenmektir. Küçük ama doğru alışkanlıklar, sıcak günleri hem daha konforlu hem de daha sağlıklı geçirmenizi sağlayacaktır.”
