Haber / Barış Çoban
Mersin’in Toroslar ilçesinde yer alan Yumuktepe, doğuda Çukurova üzerinden Mezopotamya’ya, güneyde Kıbrıs ve Akdeniz dünyasına, kuzeyde de Toroslar’ı aşan geçitler aracılığıyla Anadolu’ya bağlanan yollar üzerinde oldukça önemli bir konuma sahip. Bu nedenle höyükte ilk yerleşmeden itibaren hemen hemen kesintisiz denebilecek bir biçimde Orta Çağ’a kadar süren yaklaşık 8 bin yıllık iskan süreci yaşanmış. Farklı yönlerden gelen kültürel etkilere açık yerleşmelerin höyükte üst üste oluşturduğu kalıntıları, bölgenin tarihini, burada gelişen kültürleri ve bölgeler arası kültürel ilişkilerin seyrini öğrenmemize katkı sağlıyor. Çağlar boyunca Yumuktepe’de yaşayan insanlar, kendi yerel üretimleri yanında farklı bölgelerden gelen günlük eşyaları da kullanmışlardı. Buradan geçen yolların genellikle ticari ve kültürel ilişkilere açık tutulduğu anlaşılıyor.
Bu durum, Yumuktepe’yi adeta ‘kültürlerin buluşma noktası’ yapmış. Mersin'deki yaşam başlangıçta ağırlıklı olarak Doğu Akdeniz ve Mezopotamya'dan gelen etkilerle şekillenmişti. Tunç Çağı'ndan itibaren doğu etkilerine batıda Troya'ya kadar uzayan ilişkiler zinciri eklenmişti. Arkasından ikinci binyılın ikinci yarısında da Orta Anadolu (Hitit) kültür etkisi öne çıkmıştı. Demir Çağı'nda kültürel etkileşim alanı Kıbrıs, Fenike ve Yunan Yarımadası'na kadar uzanmaktaydı. 8 bin yıllık bu uzun süreçte Yumuktepe Kalkolitik, Hitit ve Bizans dönemlerinde çevresi surlarla kuşatılmış kale olarak farklı işlev kazanmıştı. Yumuktepe höyüğü Neolitik Çağ'dan Ortaçağ'a değin oldukça uzun süre, iskan görmüş ve kısa aralıklarla terk edilmiş bir yerleşmedir. Bu özel durumu nedeniyle yalnızca bölge açısından değil, Doğu Akdeniz, Ege, Anadolu ve Mezopotamya'da olan biteni anlamak bakımından da dikkate değer buluntulara sahiptir.
Yumuktepe Höyüğü’nde geçmişten bugüne kadar birçok kazı çalışması gerçekleştirildi ve gerçekleştirilmeye de devam ediyor. Höyükte bulunan eserler ve araç, gereçler Mersin Arkeoloji Müzesi’nde sergileniyor. Bu tarihi eserlerden bazıları şöyle:
“Vazo - Pişmiş Toprak - Kalkolitik Çağ, Kuş Protomlu Kap - Pişmiş Toprak -Kalkolitik Çağ, Kap - Pişmiş Toprak - Kalkolitik Çağ, İp Delikli Kase - Pişmiş Toprak - Neolitik Çağ, Çukur Kap - Pişmiş Toprak - Neolitik Çağ, Testicik - Pişmiş Toprak - Neolitik Çağ, Tören Kabı Parçası - Pişmiş Toprak - Kalkolitik Çağ, El Baltası - Kemik + Taş - Kalkolitik Çağ ve Kolye - Kemik - Neolitik Çağ.”
Yumuktepe’de bulunan daha birçok eser, müzede sanat ve tarih severleri bekliyor.
